Ses kısıklığı ses kalitesindeki olumsuz
tüm değişiklikleri kapsayan genel bir addır. Sesteki bu
değişikler çatallanma, sesin boğuk çıkması vs. şeklinde
olabilir. Bu değişiklikler genellikle ses tellerindeki
rahatsızlıklara bağlı olarak gelişir.
Nefes alırken gırtlağımızın sağında ve solunda yer alan ses
telleri açılır konuşma sırasında ise bir araya gelip kapanırlar
bu sırada aralarından geçen hava akımı ses tellerini
titreştirerek ses oluşmasına neden olurlar. Ses tellerinde
oluşan kitleler ses tellerinin kapanmasını bozarak ses
kısıklığına yol açarlar.
Ses Kısıklığı Nedenleri
Ses kısıklığının birçok nedeni vardır ve çoğu kez bunlar çok
ciddi bir hastalık değildirler. Ses kısıklığının en sık
nedenleri soğuk algınlığı sonrasında gelişen akut larenjit ve
sesin aşırı şekilde zorlanmasıdır. Uzun süren ses kısıklığı
genellikle sesin uygunsuz kullanımına bağlıdır. Sesin kötü
kullanılması vokal nodül denilen ses teli nasırı ve polip
oluşmasına neden olabilir.
Vokal nodül çocuklarda ve sesini fazla kullanan erişkinlerde
görülür. Nodül ve poliplerin kansere dönüşmesi nadirdir.
Erişkinlerde bir diğer sık ses kısıklığı nedeni ise
gastroözofageal reflüdür. Gastroözofageal reflü mide asidinin
yemek borusundan yukarı doğru kaçmasıdır. Reflüsü olan bir çok
ses hastasında midede yanma hissi olmayabilir. Bu kişilerde ses
sabahları kötüdür ve gün içinde giderek düzelir. Reflü
hastalarında çoğu kez boğazda takılma ve sık boğaz temizleme
hissi bulunur. Sigara kullanımı bir başka ses kısıklığı
nedenidir. Gırtlak kanserinin asıl nedeni olan sigarayı kullanan
kişiler eğer ses kısıklığı gelişirse hemen doktora
başvurmalıdırlar. Allerji, guatr, nörolojik rahatsızlıklar ve
kadınların adet hali diğer ses kısıklığı nedenleri arasındadır.
Yaşlılık ise bir başka ses kısıklığı nedenidir.
Ses Kısıklığını Kim Tedavi Eder ?
Soğuk algınlığına bağlı ses kısıklığı aile hekimleri, dahiliye
hekimi veya çocuk hastalıkları uzmanınca tedavi edilebilir (eğer
ses tellerini muayene etmeyi biliyorlar ise). Eğer ses kısıklığı
iki haftadan uzun sürdü ise veya nedeni belirlenemiyorsa mutlaka
bir kulak burun boğaz doktoru hastayı muayene etmelidir. Ses
rahatsızlıkları kulak burun boğaz doktoru ve ses terapistinden
oluşan bir ekip tarafından tedavi edilmelidir.
Ne Zaman Kulak Burun Boğaz Doktoru’na Başvurmalı?
• Ses kısıklığı 2-3 haftadan uzun sürdü ise.
• Ses kısıklığına aşağıdaki bulgular eşlik ediyor ise: Ağrı
varsa, öksürükle kan geliyorsa, yutma güçlüğü varsa, boyunda
şişlik varsa.
• Birkaç günden daha fazla süren tam ses kısıklığı veya çok
ciddi ses değişikliği.
Ses Kısıklığı Nasıl Değerlendirilir?
Kulak burun boğaz doktoru hastanın ve hastalığın öyküsünü alır
ve hastanın ağzına ayna yerleştirerek ses tellerini muayene
eder. Bazen muayene endoskopik yöntemle yapılarak video kaydı da
yapılabilir. Bu muayene yöntemleri hastaların çoğu tarafından
kolaylıkla tolere edilebilir.
Ses Hastalıkları Nasıl Tedavi Edilir?
Tedavi hastalığın nedenine göre değişir. Bir çok ses kısıklığı
yalnızca ses istirahatı ile tedavi olabilir. Doktorunuz sesinizi
nasıl kullanmanız gerektiği hakkında bazı önerilerde bulunup
gereğinde sizi ses terapistine gönderecektir. Sigaradan ve
dumanından sakınmak tüm ses hastaları için şarttır. Bol sıvı
gıda alımı da faydalıdır. Ses istirahatı ve ilaç tedavileri ile
iyileşme olasılığı olmayan bazı ses teli rahatsızlıklarında
cerrahi tedavi gerekebilir.